- 0. Welkom
- 1. Waarom lijden we?
- 2. Alles verandert
- 3. Het piekerende hoofd
- 4. Vriendelijk zijn
- 5. Een pad voor elke dag
- 6. Afsluiting
Module 7 van 7
Boeddhisme voor beginners · Module 6
Afsluiting en vervolg
Een terugblik, een eigen oefenplan en een idee over hoe je verder kunt.
- de zes inzichten van de cursus kort terugvertellen;
- een persoonlijk oefenplan van één bladzijde maken;
- vragen formuleren om bij een leraar of groep te stellen;
- weten wanneer meditatie of boeddhisme geen vervanging is voor professionele hulp.
1. Opening en terugblik
Je hebt een hele weg afgelegd, en dat is meer dan je misschien beseft. Laten we kort terugkijken op de zes dingen die we samen hebben gezien.
In module 0 zag je dat boeddhisme meer een praktijk dan een geloof is, en dat er meerdere stromingen zijn. In module 1 leerde je het verschil tussen pijn en de tweede pijl. In module 2 zag je dat alles verandert en dat vasthouden moe maakt. In module 3 oefende je met het waarnemen van gedachten. In module 4 ging het over vriendelijkheid, ook voor jezelf. En in module 5 zag je dat het Achtvoudig Pad een manier is om dit alles in het dagelijks leven te brengen.
2. Wat nu?
Het is verleidelijk om na een cursus alles tegelijk te willen doen. Daar is niets op tegen, maar het houdt zelden stand. Kies liever iets kleins dat je kunt volhouden. Bijvoorbeeld vijf minuten ademaandacht per dag, en één onderdeel van het pad dat je deze maand oefent.
Vraag jezelf drie dingen: wat ga ik doen, wanneer ga ik het doen en hoe lang. Schrijf het op. Dat is je oefenplan.
3. Een leraar of een groep kiezen
Misschien merk je dat je meer wilt, en dat je dat liever niet alleen doet. Dan kun je een leraar of een groep zoeken. Welke stroming bij je past, is iets persoonlijks, en dat hoeft niet nu te worden beslist. Je mag eerst proeven.
Hier zijn een paar vragen die je aan een groep of leraar kunt stellen. Tot welke traditie behoren jullie? Hoe gaan jullie om met vragen en kritiek? Mag ik vrijblijvend meedoen? Wat kost het, en wordt er druk uitgeoefend om meer te geven of te blijven? Een goede groep beantwoordt zulke vragen openlijk.
4. Wanneer meer nodig is
Meditatie en boeddhisme kunnen helpen, maar ze zijn geen vervanging voor professionele hulp. Houd je last van aanhoudende somberheid, angst of de gevolgen van iets ingrijpends dat je is overkomen, praat dan met je huisarts of een hulpverlener. En heb je gedachten aan zelfdoding, zoek dan direct hulp: in Nederland kun je 113 Zelfmoordpreventie bellen. Bellen met 113 is gratis en kan anoniem, en je kunt ook chatten via 113.nl/chat.
5. Zo kijken de stromingen ernaar
Als je je tot een bepaalde stroming aangetrokken voelt, komen er vervolgcursussen waarin we dieper ingaan op de theravada, het mahayana en het vajrayana. Dat is geen keuze voor altijd. Veel mensen leren van meer dan één traditie, en elke stroming heeft iets te bieden. Het belangrijkste is dat het bij jou past en je helpt.
6. Afsluiting
Bedankt dat je deze cursus hebt gevolgd. Je hoeft niets te geloven en niets perfect te doen. Blijf nieuwsgierig, en neem de tijd.
Oefening: je eigen oefenplan
20 tot 30 minuten. Maak een persoonlijk oefenplan van één bladzijde. Houd het klein genoeg om vol te houden.
| Wat ga ik doen? | Wanneer? | Hoe lang? | Hoe onthoud ik het? | |
|---|---|---|---|---|
| Ademaandacht (module 3) | ||||
| Eén onderdeel van het pad (module 5) | ||||
| Vriendelijkheid voor mezelf (module 4) |
Vragen om bij een leraar of groep te stellen
- Tot welke traditie behoort de groep?
- Mag ik vrijblijvend meedoen?
- Wat kost het, en is er druk om meer te geven of te blijven?
- Hoe gaat de groep om met vragen en kritiek?
- Wat gebeurt er als ik stop?
- Bij wie kan ik terecht als ik een klacht heb?
Reflectievragen
Voor jezelf, je hoeft niets in te leveren.